Benzodiazepine

Benzodiazepine (benzo’s)

Benzodiazepines zijn reguliere medicijnen met een verdovende werking. Binnen de verdovende middelen vallen deze medicijnen in de categorie van ‘licht’ verdovende middelen. Benzodiazepines kunnen een verscheidenheid aan psychiatrische klachten verlichten, ze vormen dan ook de groep van medicijnen die het vaakst voorgeschreven worden in de psychiatrie. Bekende soorten benzo’s, de afkorting die voor deze middelen vaak gebruikt wordt, zijn diazepam (Valium), lorazepam (Temesta), clonazepam (Rivotril) en alprazolam (Xanax). Deze middelen zijn ‘familie’ van de zware verdovende middelen, die voornamelijk voor de behandeling van psychose worden gebruikt.

Wat doet het?

Benzodiazepines remmen de werking van het centrale zenuwstelsel. Hierdoor verlagen ze de angstbeleving bij mensen, maar hebben ze ook een verdovende werking en kunnen deze middelen gebruikt worden tegen stuiptrekkingen en convulsies (epileptische aanvallen). Daarnaast hebben ze een spierontspannende werking en zijn het effectieve middelen om als slaapmiddel te gebruiken. Door het effect van deze middelen op de hersenen kunnen ze een zeer verslavende werking hebben. Er zijn benzo’s die meer of minder verslavingsgevaarlijk zijn. Hoe sneller je een spiegel opbouwt hoe verslavender de benzo is. In het algemeen is het dus belangrijk dat deze middelen alleen gedurende korte periodes en onder goede begeleiding voorgeschreven worden.

In normale of gebruikelijke dosering (dus kort, laag gedoseerd en bij voorkeur niet dagelijks gebruikt) zijn benzodiazepines een effectief middel in het verlichten van angst, spanningen en slapeloosheid.

Signalen van benzodiazepine misbruik

Wanneer benzodiazepines echter voor langere tijd in hoge doseringen worden gebruikt, kunnen er veranderingen in het uiterlijk en gedrag optreden die veel invloed hebben op het sociale leven van mensen. Voornamelijk op het werk en in de relaties met anderen zijn de veranderingen duidelijk merkbaar. Verder komen vrijwel altijd de oorspronkelijke klachten terug na het optreden van tolerantie tegen benzodiazepines. Dan ontstaat er een nieuw probleem: je hebt er een benzo-verslaving bijgekregen.

Benzodiazepines zijn maar in weinig gevallen de ‘favoriete’ drugs van een gebruiker. In ongeveer 80% van de benzodiazepine-verslavingen zijn er nog andere middelen waaraan de persoon verslaafd of afhankelijk is. In de meeste gevallen is er dan tevens sprake van opiatengebruik (bijvoorbeeld heroïne).

Gezondheidsrisico´s

Omdat benzodiazepine bekend staat als medicijn, onderschatten velen de gezondheidsrisico’s die langdurig of overmatig gebruik van deze middelen met zich mee kan brengen. Langdurig gebruik van deze middelen vergroot de kans op dementie, beschadigingen in de hersenen en vergroot het tevens het risico op bepaalde vormen van kanker. De meest voorkomende risico’s zijn echter de ongelukken in het verkeer door verminderde alertheid en bij ouderen het optreden van bovenbeen- en heupbreuken. In sommige gevallen is het gebruik van benzodiazepines ook gerelateerd aan het vroegtijdig overlijden van mensen.

Een verslaving aan benzodiazepines komt vaker voor bij mensen die dit middel krijgen ter behandeling van angst-, stemming- en/of slaapstoornissen. Dit komt omdat de gebruikers van dit medicijn in het begin vaak de ‘helende’ werking ervaren van dit middel, wat de mogelijkheid tot het ontwikkelen van afhankelijkheid aanzienlijk vergroot. Op een gegeven moment wordt de werking na een week of vijf minder en gaan gebruikers hetzelfde effect / gevoel nastreven en door hun dosering te verhogen om dit gevoel ook terug te krijgen of te behouden. Dit zorgt er uiteindelijk voor dat de hersenen afhankelijk worden. Uiteindelijk ontstaan er ontwenningsverschijnselen waardoor de constante toediening van dit middel nodig wordt om deze tegen te gaan.

De ontwenningsverschijnselen van benzodiazepine misbruik

De ontwenningsverschijnselen van een dosering op therapiebasis zijn in het begin vaak gevoelens van angst, omdat mensen vaak bang zijn dat de klachten terugkeren bij afbouw van het medicijn.

In geval van verslaving zijn de ontwenningsverschijnselen samen te vatten als lichamelijke verschijnselen, slapeloosheid en overgevoeligheid van de zintuigen. In geval van ernstige afhankelijkheid kunnen er ook ernstige gevolgen zijn van het plotseling stoppen van de inname van het middel zoals epilepsie, delirium, comateuze toestand en zelfs de dood.

Behandeling van benzo-verslaving bij Castle Craig

Het doorbreken van een verslaving aan benzo’s kan een lastig proces zijn. De behandeling doorloopt meerdere fases. Allereerst is er het toewerken naar volledige onthouding, dit middels een persoonlijk en zorgvuldig afgestemd detoxificatie-programma. Op het moment dat volledige onthouding bereikt is, kan er gestart worden met de psychische behandeling, dit gebeurt vaak tezamen met het ervaren van de ontwenningsverschijnselen, in de vorm van groepstherapie en individuele behandeling, waarin de focus ligt op het tegengaan van een terugval in het gebruik van deze middelen.

Castle Craig heeft meer dan twintig jaar ervaring met het behandelen van verslaving aan medicijnen zoals benzo’s.

Kijk op de pagina over ‘Onze Verslavingszorg’ voor meer informatie over onze verschillende programma’s voor verslaving.